Salpidae kunnen lange kettingen van hermafrodiete klonen ‘baren’

Salpidae zijn manteldieren. Manteldieren hebben een primitieve ruggengraat die je bij kwallen niet aantreft. De dieren kunnen ook lange kettingen van ‘baren’, en uit recent onderzoek blijkt zelfs dat ze mogelijk kunnen worden ingezet bij het tegengaan van de opwarming van de aarde.

De Salpidae die het vaakst op stranden worden gezien, zijn zo groot als knikkers en behoren tot de ongeveer vijftig soorten die overal ter wereld voorkomen, van Antarctica tot iets ten zuiden van de Noordpool. Sommige soorten worden dertig centimeter lang.

photo: nationalgeographic.nl

Een deel van hun levenscyclus bestaat uit aseksuele knopvorming, waarbij het dier een ‘ketting’ van hermafrodiete klonen voortbrengt die aan elkaar geketend blijven; bij sommige soorten kunnen deze kettingen vijftien meter lang worden. Salpidae-kettingen kunnen allerlei vormen aannemen, vertelt Madin: één soort maakt een wiel, een andere een dubbele spiraal.

Uiteindelijk vallen de kettingen uiteen. Alle individuen die daarbij losraken, worden vrouwelijk; ze bevatten elk één eitje. Mannetjes van een vorige generatie zullen de vrouwtjes bevruchten, die vervolgens een embryo produceren. Maar daarna produceert de ‘moeder’ zelf testikels, waarmee ze de eitjes van andere dieren in de buurt zal bevruchten – en dat alles terwijl het embryo zich in haar lijf blijft ontwikkelen. Het embryo wordt uiteindelijk uitgescheiden en zal een nieuwe ketting van klonen voortbrengen.

Dit vermogen van Salpidae om te paren en genetisch materiaal van verschillende individuen te combineren, houdt populaties gezond, zegt Madin, terwijl ze zich tegelijkertijd zeer snel kunnen voortplanten door zichzelf te klonen.

Door hun kloongedrag weten Salpidae goed gebruik te maken van algenbloei. De diertjes doen zich te goed aan de algen en scheiden lange kettingen met gekloonde baby’s af. Door al dat eten scheiden ze ook grote ballen met uitwerpselen uit, die snel zinken – in een tempo van een kilometer per dag, aldus Madin.

De uitwerpselballen van Salpidae kunnen een geheim wapen tegen klimaatverandering zijn.

De algen die ze verorberen, gebruiken kooldioxide (CO2) uit de atmosfeer om te groeien. Salpidae eten de algen, met inbegrip van het CO2, waarna dit in de uitwerpselballen naar de oceaanbodem zinkt, waar het feitelijk uit de koolstofcyclus wordt verwijderd.

Kortom, Salpidae ‘verpakken’ het CO2 in handzame ballen die erg snel naar de bodem zinken, zegt Bologna. “Het zou een manier kunnen zijn waarop je de hoeveelheid CO2 in de atmosfeer kunt reguleren.”

[nationalgeographic.nl]