Waarom werd porno vanaf de Gouden Eeuw zo populair?

Het schijnt dat rond de 65% van de mannen en 20% van de vrouwen tenminste 1x per week gebruikt. Maar wist je ook dat al lang voor de komst van de videoband en het internet populair was? Dat mensen bepaalde boekjes lazen met maar één hand bijvoorbeeld….? En dat Nederland in de zeventiende eeuw een soort -walhalla was? Wetenschappers kunnen er helaas niet volledig hun vinger op leggen wat precies de oorspronkelijke bedoeling van deze uitingen was. Waren zij ten behoeve van een vruchtbaarheidsritueel? Hadden ze een religieuze betekenis? Dachten ze nu eenmaal veel aan seks en wilden ze dat een uitlaatklep geven? Cultuurhistorica en “historisch pornologe” Inger Leemans (VU) weet alles over de oorsprong van en hoe het immens populair werd!

Na de Franse Revolutie werd ‘politieke pornografie’ langzamerhand vervangen door materiaal dat meer algemeen de grenzen van sociaal geaccepteerde normen opzocht. De verhalen van Marquis de Sade markeren deze overgangsperiode in 1790. In plaats van politieke kopstukken op de hak te nemen, richtte de Sade zich meer op het ondermijnen van de algemeen geaccepteerde moraal. Zijn werk was zo shockerend dat het niet beschikbaar was voor het publiek tot ver in de 20e eeuw (onderwerpen waren bijvoorbeeld incest, kindermoord, en verkrachtingen). Hierbij ging het hem niet enkel om het uiten van afwijkende seksuele verlangens, hij wilde met zijn werk ook aantonen dat iemands levensvisie kan worden beheerst door het verlangen om anderen te domineren en zelfs te vernietigen. Marquis de Sade is tevens naamgever voor de seksualiteitsvorm ‘sadisme’.


Victoriaanse tijdperk

Opvallend genoeg beleefde porno in het preutse Victoriaanse tijdperk (1837-1901) juist een enorme bloeiperiode. De groeikern verschoof van Frankrijk naar Engeland, waar het meer commercieel uitgebuit werd. In een tijd die gekenmerkt werd door starre conservatieve morele waardes, ontwikkelde pornografie zich als een op zichzelf staand genre waarvan het doel enkel bestond uit het opwekken van lustgevoelens. Er werd door overheidsinstellingen veel moeite gedaan om de dubieuze literatuur en afbeeldingen uit handen van het publiek te houden. Vooral vrouwen werden in bescherming genomen. Omdat zij als biologisch inferieur werden beschouwd, waren zij meer vatbaar voor de invloed van vleselijke lusten. Niet langer werd pornografie gevreesd vanwege zijn politieke boodschap, maar vanwege het perverteren van het ‘onschuldige’.

Terwijl vrouwen tegen alles werden beschermd wat ook maar enigszins een blosje op de wangen zou kunnen veroorzaken, bloeide pornografie onder de mannelijke bevolking enorm. In 1834 telde Londen alleen al 57 porno-zaakjes! Victoriaanse pornografie creëerde morele anarchie waar het maar kon. In deze tijd werd homoseksualiteit openlijk verworpen, maar in de pornografie ontsproten seksuele uitingen van alle vormen en maten. De gouden eeuw van verdrukking betekende tegelijk de gouden eeuw van pornografie. [nemokennislink.nl]